Droga do Warszawy tego jednego z wczesnych dzieł artysty była długa i kręta. Powstało ono w1883 r., to jest pięć lat przed słynnym cyklem „Słoneczniki”.

Mistrz i obraz

Kiedy w wieku prawie trzydziestu lat van Gogh zaczynał malarską twórczość miał już za sobą kilka nieudanych prób znalezienia swojej drogi życiowej. Malarstwem zainteresował się, pracując w firmie zajmującej się handlem dziełami sztuki. Zdecydował się na studia w Akademii Sztuk Pięknych w Brukseli, ale wkrótce je przerwał. Z tego okresu pochodzą pierwsze szkice i obrazy Vincenta. Wkrótce zobaczymy jeden z nich, jest to niewielki olej o wymiarach niespełna 30/40 cm, namalowany w holenderskim Nuenen. Płótno przez wiele lat przeleżało na strychu. Ma ślady zagięć i wykruszeń powstałych podczas swych dramatycznych dziejów. Niemniej burzliwe było dalsze życie samego artysty, pełne trudnych związków, depresji i braku sukcesów artystycznych. W ciągu całego życia sprzedał tylko jeden obraz, chociaż namalował ich blisko 800 i 1600 szkiców. Vincent van Gogh zmarł tragicznie w 1890 r. Są dwie wersje przyczyny jego śmierci. Jedna to samobójstwo, a druga postrzał podczas zabawy z bronią.

Dzieła malarza zaczęły swoje życie kilkanaście lat później i wówczas zapanowała „gorączka van Gogha”. Odnaleziono jego wczesne próby malarskie, także „Wiejskie chaty pośród drzew”. Wkrótce obraz znalazł się w rękach kolekcjonerów i jego wartość szybko rosła. W 1987 r. zakupił go za 82 tys. GBP Zbigniew Karol Porczyński, działający wspólnie z żoną Janiną. Małżeństwo włączyło obraz do kolekcji, którą podarowali Polakom na ręce Episkopatu Polski. Dziś jest on warty miliony euro.

Kolekcja Porczyńskich

Ofiarodawcą był polski chemik i wynalazca pracujący w Wielkiej Brytanii. Jako młody oficer piechoty brał on udział w wojnie obronnej w 1939 r. Po ucieczce z niewoli włączył się w konspirację. W 1942 r. został aresztowany przez gestapo, był więziony na Pawiaku, następnie przeszedł przez niemieckie obozy śmierci w Auschwitz i Buchenwald. Po wyzwoleniu zdążył jeszcze wstąpić do polskiej armii we Włoszech, następnie ukończył chemiczne studia w Wielkiej Brytanii.

W pracy zawodowej odniósł olbrzymi sukces, stał się właścicielem wielu patentów, co przełożyło się na bardzo wysokie dochody. To pozwoliło mu na zakup w ciągu 10 lat ponad 450 dzieł sztuki. Kolekcja otrzymała imię Jana Pawła II.

Na początku lat 90. część zbioru została udostępniona zwiedzającym. Wkrótce spotkała się ona, jak i jej ofiarodawcy, z wielką falą ataków ze strony ówczesnych ośrodków opiniotwórczych. Twierdzono, że dar jest zbiorem falsyfikatów, a ofiarodawcy zarzucano mistyfikacje, a nawet kwestionowano jego wykształcenie.

Właśnie dlatego obraz poddano dogłębnym badaniom, które w pełni potwierdziły jego autentyczność, a także renowacji. Został on wyposażony w ramę z tak zwaną gablotą mikroklimatyczną.

Wystawa

Od 26 kwietnia obraz „Wiejskie chaty pośród drzew” zostanie udostępniony zwiedzającym w Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego na Wilanowie.

Wystawa dzieła holenderskiego mistrza będzie wielką atrakcją, a także okazją do zwiedzenia Muzeum lub zobaczenia go powtórnie.

Wypada mieć nadzieję, że ekspozycja będzie również pierwszym krokiem w kierunku zbadania i udostępnienia całości kolekcji, a także docenienia małżeństwa Porczyńskich.