Nakładem Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Rzeszowie, na rynku księgarskim ukazała się kolejna interesująca pozycja dotycząca najnowszej historii Polski. Skazani na karę śmierci przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Rzeszowie1946-1954 autorstwa Janusza Borowca, Tomasza Berezy i Piotra Chmielowca, to książka, którą powinny przeczytać zarówno osoby starsze, jak też młodzież.
Najnowsza publikacja wydana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Rzeszowie jest pokłosiem kilkuletniej kwerendy w archiwach i źródłach prywatnych. Praca powstała w oparciu o niedostępne przed 1989 r. materiały archiwalne i prezentuje m.in. listę 122 osób (często młodych wiekiem) - członków organizacji podziemnych walczących w okresie II wojny światowej z narażeniem własnego życia o wolność i suwerenność ojczyzny - ujętych przez bezpiekę, a następnie bezprawnie skazanych na karę śmierci za działalność niepodległościową przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Rzeszowie. Obok wykazu skazanych publikacja IPN omawia działalność wojskowego wymiaru sprawiedliwości na terenie Podkarpacia. Pracę uzupełnia aneks ilustrujący represyjny charakter ówczesnego sądownictwa podporządkowanego władzy ludowej. Autorzy publikacji ustalili, że w ogólnej liczbie 122 osób skazanych na karę śmierci, 20 zostało straconych, a 5 kolejnych zmarło w więzieniach podczas odbywania kary pozbawienia wolności. Niestety, mimo usilnych starań nie udało się ustalić miejsca ich pochówku. Informacji tych nie chcą też udzielić żyjący dziś funkcjonariusze ówczesnej służby więziennej na Zamku w Rzeszowie. Pozostali niesłusznie oskarżeni i skazani w tym okresie, na mocy amnestii lub aktów łaski udzielonych przez Bolesława Bieruta uzyskali złagodzenie wyroków i ich zamianę na karę wieloletniego lub dożywotniego więzienia.
Warto dodać, że Instytut Pamięci Narodowej w Rzeszowie gromadzi kolejne materiały dotyczące osób skazanych na karę śmierci przez trybunał wojskowy I Frontu Ukraińskiego we wcześniejszym okresie, w latach 1944-1946 - czasie, w którym wojska sowieckie zaprowadzały rządy władzy ludowej na obszarze dzisiejszego Podkarpacia.