Papież Pius XII

50. rocznica śmierci Papieża czasów wojny

Eugenio Pacelli jako papież Pius XII kierował Kościołem od 1939 r. do swej śmierci w dniu 9 października 1958 r. Jego pontyfikat rozpoczął się w bardzo niekorzystnym okresie, gdy cały świat zmierzał do nowej wojny. Już w dniu koronacji, 12 marca 1939 r., zapowiedział, że jego głównym zadaniem będzie ratowanie zagrożonego pokoju. W maju 1939 r. podjął ostatnią dyplomatyczną próbę, aby zapobiec II wojnie światowej. Przez Papieski Komitet Pomocy oraz Papieską Służbę Informacyjną wpływał na złagodzenie skutków wojny na drodze szeroko zakrojonej działalności. Udało mu się uchronić Rzym przed bombardowaniami, uratować przed zagładą tysiące Żydów, którzy znaleźli schronienie w klasztorach i kościołach Wiecznego Miasta, a inni uzyskali paszporty watykańskie i mogli bezpiecznie opuścić Włochy.
Starania i wysiłki Papieża zaraz po wojnie doceniło wielu polityków i zwykłych ludzi, m.in. sami Żydzi. Nie uchroniło to jednak papieża Pacellego od ataków ze strony głównie lewicy i środowisk żydowskich, ale także wielu kół prawicowych, zarzucających mu bierność i brak zdecydowanego potępienia zbrodni nazistowskich. Doprowadziło to do powstania „czarnej legendy” nt. postawy Piusa XII w latach II wojny światowej. Tymczasem Papież mógł obawiać się, że publiczna krytyka spowoduje jeszcze większą zagładę. Znał przecież los Kościoła w Niemczech po opublikowaniu encykliki Piusa XI „Mit brennender Sorge” i w Holandii po wystąpieniu tamtejszych biskupów przeciw prześladowaniom Żydów.
W dzieło powojennej odbudowy Pius XII włączył Kościół przez zdecydowaną kontynuację dotychczasowej nauki społecznej. W 1949 r. specjalnym dekretem zakazał wstępowania do partii komunistycznych i popierania ich, a także lektury i współpracy przy powstawaniu komunistycznych gazet i książek; tę działalność obłożył nawet ekskomuniką. Tu warto wspomnieć, że Pius XII twierdził, iż media są darem Bożym.
Ks. Paolo Molinari, postulator w procesie beatyfikacyjnym, powiedział niedawno w Radiu Watykańskim, że mimo rozpowszechnianych kłamstw jest całkowicie jasne, że Pius XII zrobił bardzo wiele, nie oszczędzając się, aby uratować wielką liczbę osób prześladowanych, zwłaszcza Żydów, nie tylko w Rzymie, ale również na wszystkich obszarach okupowanych przez nazistów.
Proces beatyfikacyjny Piusa XII, rozpoczęty w 1967 r., jest stałym przedmiotem napięć w stosunkach ze środowiskami żydowskimi. 8 maja 2007 r. w Watykanie odbyło się zgromadzenie z udziałem 13 kardynałów z 6 różnych krajów, którzy zbadali i jednogłośnie zatwierdzili „positio” w sprawie życia, działalności i świętości papieża Pacellego. Chociaż cała sprawa została już zakończona, w związku z trwającymi jednak nadal dyskusjami, Benedykt XVI powołał w grudniu 2007 r. specjalną komisję do zbadania i wyjaśnienia wszelkich zarzutów, przed podjęciem ostatecznej decyzji w sprawie przyszłego wyniesienia Piusa XII na ołtarze. We wrześniu 2008 r. Benedykt XVI złożył hołd Piusowi XII, zapewniając, że nie szczędził on wysiłków dla ratowania Żydów od zagłady.
Bardzo wymowny jest fakt, że z okazji 50. rocznicy śmierci Piusa XII obecny Papież osobiście przewodniczył 9 października br. w Bazylice Watykańskiej Mszy św., aby w ten sposób upamiętnić i uczcić swego wielkiego poprzednika. Ojciec Święty zaznaczył w homilii: - Pius XII działał często w sposób ukryty i w ciszy, bo w świetle konkretnych sytuacji owego złożonego momentu historycznego przeczuwał, iż tylko w ten sposób można było uniknąć najgorszego i ocalić jak największą liczbę Żydów. Ze względu na te inicjatywy liczne były wyrazy wdzięczności, jakie kierowały do niego po zakończeniu wojny, jak również w chwili śmierci, najwyższe autorytety świata żydowskiego, mi.in. minister spraw zagranicznych Izraela Golda Meir, która napisała: „Kiedy najbardziej przerażające męczeństwo uderzyło nasz naród podczas dziesięciolecia nazistowskiego terroru, głos papieża podniósł się na rzecz ofiar”, kończąc ze wzruszeniem: „Opłakujemy odejście wielkiego sługi pokoju” - cytował Benedykt XVI. - Modląc się o to, aby szczęśliwie posuwał się naprzód proces beatyfikacyjny sługi Bożego Piusa XII, pamiętajmy, że świętość była jego ideałem - zakończył Benedykt XVI.

Oprac. Lidia Dudkiewicz

Indie

Trwają prześladowania chrześcijan

Biskupi katoliccy i przedstawiciele hinduskich nacjonalistów rozmawiali, jak położyć kres antychrześcijańskim zamieszkom w Indiach. Spotkanie odbyło się w Delhi. Uczestniczyli w nim m.in. miejscowy metropolita abp Vincent Concessao i abp Raphael Cheenath z Bhubaneśwaru (w stanie Orisa). Hinduistów reprezentował Lal Krishna Advani, były szef nacjonalistycznej Partii Ludowej. To właśnie członkowie tego ugrupowania stoją za antychrześcijańską rewoltą. Obserwatorzy podkreślają, iż sukcesem jest już fakt, że w ogóle doszło do rozmów na tak wysokim szczeblu. Rozmowy nie położyły jednak kresu pogromom.

Bruksela

Europa przeciwko karze śmierci

Przedstawiciele Unii Europejskiej i Rady Europy podpisali 10 października br. w Brukseli wspólną deklarację, która potwierdza ich dążenie do zniesienia kary śmierci na świecie. W tym właśnie dniu przypada Światowy i Europejski Dzień Przeciwko Karze Śmierci. Zarówno Rada Europy, jak i Unia Europejska sprzeciwiają się całkowicie stosowaniu kary śmierci - bez względu na okoliczności - i systematycznie apelują o zniesienie tej kary na całym świecie. Uważają, że kara śmierci stanowi pogwałcenie najbardziej fundamentalnego z praw człowieka - prawa do życia. To dlatego zakaz stosowania kary śmierci jest jednym z kluczowych zapisów unijnej Karty Praw Podstawowych.

Ludzie

Kard. Varkey Vithayathil

Dramatyczną sytuację chrześcijan w Indiach przedstawił 6 października podczas sesji Synodu Biskupów kard. Varkey Vithayathil - arcybiskup większy Ernakulam-Angamaly obrządku syro-malabarskiego. Zaznaczył, że w jego ojczyźnie ofiarami fundamentalistów stało się już ok. 80 osób, a tysiące zmuszono do ucieczki. Jego zdaniem, można mówić - zwłaszcza w stanie Orisa - o jednym z najsurowszych prześladowań Kościoła. Kard. Vithayathil podkreślił bohaterstwo świadków wiary - „nowych męczenników”, którzy paleni są żywcem, bo nie chcą zmieniać wiary i porzucać chrześcijaństwa.

Krótko

System finansowy powinien być przedmiotem zatroskania człowieka i „nie powinna nim kierować wyłącznie żądza zysku” - w przeciwnym wypadku „traci głowę”. Przypomnieli o tym francuscy biskupi w dokumencie na temat konieczności refleksji etycznej nad mechanizmami gospodarczymi.

Administracja USA rozważa przejęcie części udziałów w bankach, co miałoby pomóc w przywróceniu zaufania do systemu finansowego, gdyż dotychczasowe kroki na rzecz odmrożenia rynku kredytów nie poskutkowały. Mimo uchwalenia planu wykupu niespłacalnych długów banków kosztem 700 mld dolarów i kolejnego pakietu pomocy dla ubezpieczeniowego giganta American International Group (AIG), giełda papierów wartościowych na Wall Street nadal dołuje.

Brak na razie zgody w Parlamencie Europejskim na symboliczne ukaranie Rosji za wojnę z Gruzją. Komisja budżetowa nie zdecydowała się na zamrożenie 60 mln euro przewidzianych dla Moskwy w budżecie na przyszły rok - powiedział wiceszef komisji Janusz Lewandowski.

Chadecy w Parlamencie Europejskim zaapelowali, by Irlandia w pierwszej połowie 2009 r. ponowiła próbę ratyfikacji Traktatu Lizbońskiego. Poza Irlandią już tylko dwa kraje - Szwecja i Czechy nie ratyfikowały Traktatu. W Polsce i w Niemczech ratyfikacja czeka na podpisy prezydentów.

Nagrodę Nobla 2008 w dziedzinie literatury otrzymał Francuz Jean-Marie Gustave Le Clézio.

Martti Ahtisaari - były prezydent Finlandii - otrzymał tegoroczną Pokojową Nagrodę Nobla za działania na rzecz pokoju na całym świecie. Pełnił - jako urzędnik ONZ - misję w Namibii. W 1999 r. był negocjatorem z ramienia Unii Europejskiej w konflikcie kosowskim. W 2007 r. pracował nad planem pokojowym dla Kosowa.

Na Ukrainie, po rozwiązaniu parlamentu, przedterminowe wybory odbędą się 7 grudnia 2008 r.

Prokuratura Generalna Rosji wystąpi o ekstradycję obywatela rosyjskiego zatrzymanego w Warszawie. Jest on podejrzany o udział w zamachu na wicemera Moskwy Josifa Ordżonikidze w 2002 r.

Według raportu z katastrofy, to usterki techniczne - m. in. awaria klap na skrzydłach - były przyczyną wypadku samolotu linii Spanair, w którym zginęły 154 osoby.

Strony informacyjne opracowano na podstawie doniesień korespondentów własnych, wiadomości Radia Watykańskiego i KAI.