Te wiecznie zielone lasy zajmują 6% naszej planety. Występują w Amerykach Środkowej i Południowej, w Afryce, Azji oraz w Australii i Oceanii. Ich rys charakterystyczny to wilgotność (roczna suma opadów przekracza 2000 mm) i wysokie temperatury, a w niższych warstwach niemal brak słońca. Te płuca naszej planety chronią przed suszami i powodziami dzięki temu, że utrzymują naturalny cykl obiegu wody w przyrodzie, pochłaniają ogromne ilości dwutlenku węgla i zapewniają ok. 40% światowego zapotrzebowania na tlen.

Lasy deszczowe są domem dla więcej niż połowy wszystkich roślin i zwierząt na ziemi. Rosną w nich duże drzewa, olbrzymich rozmiarów paprocie i palmy, mchy, liany czy przepiękne storczyki. Małpy, jaguary, słodkie leniwce, kolorowe tukany, groźne piranie – to z kolei przedstawiciele fauny w miejscu, które pozwala dostrzec różnorodność i poczuć potęgę natury. Wiele niezwykłych gatunków jest tam endemicznych, występują więc jedynie w tym jednym miejscu na ziemi. A warto dodać, że wciąż skrywa ono przed nami mnóstwo tajemnic, które będziemy odkrywać jeszcze przez długie lata. Same w sobie lasy deszczowe zapierają dech w piersiach.

Ten największy las deszczowy na świecie wije się wzdłuż dorzecza Amazonki, zajmuje obszar 5,5 mln km2 na terenie 9 państw, najwięcej w Brazylii (prawie 60%), Peru, Boliwii, Kolumbii i Wenezueli. Odznacza się największą bioróżnorodnością – żyje tam 2,5 mln gatunków owadów i 40 mln gatunków roślin. Według szacunków, w Amazonii żyje 1/5 światowej populacji ptaków i 1/10 populacji gatunków ssaków.

Ekosystem podzielony jest na piętra, na których żyją organizmy potrzebujące różnej ilości światła i pożywienia. Najwyższe piętro stanowią korony drzew wysokich, gdzie jest duża ilość światła, jest bardziej sucho i wietrznie. Do najniższej warstwy zaś dociera zaledwie... 1% światła słonecznego.

Tę wyspę, położoną między Morzami Południowochińskim i Jawajskim, porasta z kolei jeden z najstarszych (ponad 130 mln lat!) i najbardziej zachwycających lasów deszczowych. Wśród ponad 15 tys. występujących na Borneo gatunków roślin miłośnicy storczyków znajdą ich tam ponad 2,5 tys.! Do życia na tej wyspie musiały się przez wieki dostosować także zwierzęta. Można tu spotkać panterę borneańską, słonia karłowatego (najbardziej zagrożoną wyginięciem odmianę słonia azjatyckiego) czy niedźwiedzia malajskiego – jednego z najrzadziej występujących gatunków niedźwiedzi i najmniej poznanego. Symbolem wyspy jest orangutan.

To olbrzymi teren (ok. 3,6 mln km2) w sercu Afryki, który się rozciąga wzdłuż sieci rzek, z których najważniejszą jest Kongo – druga co do długości rzeka Afryki i najgłębsza rzeka świata. Ten drugi pod względem wielkości las tropikalny na świecie jest istną mozaiką lasów, sawann i łąk. Wśród drzew mahoniowych i limb żyje ponad tysiąc różnorodnych gatunków ssaków, m.in. goryli i szympansów, słoni i zagrożonych wyginięciem nosorożców. Tu też można spotkać przedziwne okapi – spokrewnione z żyrafą, a przypominające zebrę. Tam właśnie mieszkają rdzenne ludy, m.in. Pigmeje. Warto przypomnieć, że ten las deszczowy wykorzystał Joseph Conrad w opowiadaniu Jądro ciemności.

Na początek – czym są lasy mgliste, zwane również lasami chmurowymi lub mgielnymi. Otóż utrzymują się w nich chmury i mgły, a temperatura często nie przekracza 20oC. Stanowią 1% wszystkich lasów świata. Ten na Kostaryce zajmuje powierzchnię ponad 10 tys. ha. W tym tajemniczym krajobrazie rośnie ponad 2,5 tys. gatunków roślin, wśród nich są orchidee, figowce, fikusy. Jest on również rajem dla ok. 400 gatunków ptaków, wśród których są maleńkie kolibry, tukany czy zupełnie nieznane nam kwezale. Są i kolorowe motyle, jaguary, oceloty czy małpy kapucynki. Niewątpliwym urokiem kostarykańskich lasów są świetliki, które, jak sama nazwa wskazuje, rozświetlają noc.